Στις εργασίες θερμοπρόσοψης παρατηρείται αρκετά συχνά ένα λάθος που μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα σοβαρό.
Ορισμένοι τεχνίτες χρησιμοποιούν έναν κοινό αφρό πολυουρεθάνης χαμηλής διόγκωσης για να κολλήσουν θερμομονωτικές πλάκες διογκωμένης ή εξηλασμένης πολυστερίνης.
Το σκεπτικό τους είναι απλό.
Αφού ο αφρός διογκώνεται λίγο, κολλάει σε διάφορα οικοδομικά υλικά και μοιάζει με τον ειδικό αφρό θερμοπρόσοψης, γιατί να μην κάνει την ίδια δουλειά;
Εδώ βρίσκεται το λάθος.
Οι δύο αφροί μπορεί να μοιάζουν εξωτερικά, αλλά δεν προορίζονται απαραίτητα για τις ίδιες εφαρμογές.
Ας δούμε με απλά λόγια τις διαφορές τους.
1. Τι είναι ο κοινός αφρός χαμηλής διόγκωσης;
Ο αφρός πολυουρεθάνης χαμηλής διόγκωσης είναι ένα υλικό που χρησιμοποιείται κυρίως για γέμισμα, σφράγιση και μόνωση κενών.
Η βασική ιδιότητά του είναι ότι μετά την εφαρμογή αυξάνει σχετικά λίγο τον όγκο του.
Γι' αυτό χρησιμοποιείται συχνά στην τοποθέτηση κουφωμάτων, στη σφράγιση κενών γύρω από κάσες πορτών, σε αρμούς και σε διελεύσεις σωληνώσεων.
Εκεί θέλουμε ο αφρός να γεμίσει αποτελεσματικά το κενό, χωρίς να ασκήσει υπερβολική πίεση στα γύρω στοιχεία.
Πολλοί τέτοιοι αφροί έχουν καλή πρόσφυση σε τοιχοποιία, ξύλο, σκυρόδεμα και άλλα οικοδομικά υλικά.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι είναι κατάλληλοι για τη μόνιμη συγκόλληση θερμομονωτικών πλακών σε μια εξωτερική όψη.
2. Τι είναι ο ειδικός αφρός θερμοπρόσοψης;
Ο αφρός θερμοπρόσοψης είναι ένας ειδικά σχεδιασμένος συγκολλητικός αφρός πολυουρεθάνης.
Η βασική αποστολή του δεν είναι απλώς να γεμίζει κενά.
Είναι να συγκολλά θερμομονωτικές πλάκες με αξιόπιστο και σταθερό τρόπο πάνω στο κατάλληλο υπόστρωμα.
Συνήθως χαρακτηρίζεται και αυτός από πολύ χαμηλή, ελεγχόμενη δευτερογενή διόγκωση.
Αυτό είναι απαραίτητο, επειδή δεν θέλουμε ο αφρός να συνεχίσει να διογκώνεται και να απομακρύνει τις πλάκες από τον τοίχο ή να δημιουργήσει ανωμαλίες στην επιφάνεια.
Η σημαντικότερη διαφορά όμως είναι ότι η σύνθεσή του έχει σχεδιαστεί για συγκόλληση.
Οι κατάλληλοι αφροί θερμοπρόσοψης συνοδεύονται από τεχνικά στοιχεία σχετικά με την πρόσφυση, την αντοχή της συγκόλλησης και τις επιτρεπόμενες εφαρμογές.
3. Αφού και οι δύο έχουν χαμηλή διόγκωση, γιατί δεν είναι ίδιοι;
Επειδή η διόγκωση και η συγκολλητική αντοχή είναι δύο εντελώς διαφορετικά χαρακτηριστικά.
Ένας αφρός μπορεί να έχει εξαιρετικά χαμηλή διόγκωση, αλλά να μην έχει σχεδιαστεί ή δοκιμαστεί για να συγκρατεί θερμομονωτικές πλάκες σε μια πρόσοψη.
Ας πάρουμε ένα απλό παράδειγμα.
Όταν χρησιμοποιούμε αφρό για να γεμίσουμε το κενό γύρω από ένα παράθυρο, θέλουμε κυρίως να περιορίσουμε τη διέλευση αέρα και θερμότητας.
Όταν όμως κολλάμε μια πλάκα πολυστερίνης στον εξωτερικό τοίχο, θέλουμε να δημιουργήσουμε μια σύνδεση ικανή να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της θερμοπρόσοψης.
Η σύνδεση αυτή αποτελεί μέρος ενός ολόκληρου συστήματος, το οποίο καταπονείται από θερμοκρασιακές μεταβολές, ανεμοπιέσεις και άλλες επιδράσεις.
Η απαίτηση είναι επομένως διαφορετική.
Άλλο πράγμα η πλήρωση ενός κενού και άλλο η συγκόλληση μιας θερμομονωτικής πλάκας.
4. Μπορεί ο κοινός αφρός να κολλήσει μια πλάκα πολυστερίνης;
Βεβαίως μπορεί να συμβεί.
Ένας κοινός αφρός χαμηλής διόγκωσης μπορεί να παρουσιάζει αρκετή αρχική πρόσφυση ώστε μια πλάκα πολυστερίνης να παραμένει στη θέση της.
Αυτό όμως δεν αποτελεί απόδειξη ότι η συγκόλληση είναι κατάλληλη για σύστημα θερμοπρόσοψης.
Το πρόβλημα είναι ότι ο τεχνίτης συνήθως διαπιστώνει μόνο την αρχική πρόσφυση.
Δεν γνωρίζει απαραίτητα πώς θα συμπεριφερθεί η σύνδεση μετά από μακροχρόνια καταπόνηση ή εάν ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις του συγκεκριμένου συστήματος.
Το γεγονός ότι μια πλάκα δεν ξεκολλάει όταν την τραβήξουμε με το χέρι δεν αποτελεί αξιόπιστη τεχνική δοκιμή.
Το ότι κάτι κολλάει σήμερα δεν αποδεικνύει ότι είναι κατάλληλο για τη συγκεκριμένη κατασκευαστική εφαρμογή.
5. Πού υπερέχει ο ειδικός συγκολλητικός αφρός θερμοπρόσοψης;
Το βασικό του πλεονέκτημα είναι η ειδικά σχεδιασμένη και τεκμηριωμένη συγκολλητική λειτουργία.
Σε κατάλληλα προϊόντα ελέγχονται χαρακτηριστικά όπως η αντοχή σε αποκόλληση, η αντοχή σε διάτμηση, η πρόσφυση στις προβλεπόμενες επιφάνειες και η συμπεριφορά της συγκόλλησης στις συνθήκες που ορίζουν οι σχετικές τεχνικές αξιολογήσεις.
Η χαμηλή δευτερογενής διόγκωση βοηθά επίσης τις πλάκες να διατηρούν τη σωστή τους θέση και να μην απομακρύνονται ανεπιθύμητα από το υπόστρωμα.
Επιπλέον, ο κατασκευαστής προσδιορίζει τον τρόπο εφαρμογής, τον χρόνο τοποθέτησης και διόρθωσης των πλακών, τις επιτρεπόμενες θερμοκρασίες και τις επιφάνειες στις οποίες μπορεί να χρησιμοποιηθεί το προϊόν.
Αυτά είναι ουσιαστικά στοιχεία για τη σωστή κατασκευή.
6. Ποιες πλάκες μπορεί να κολλήσει ο αφρός θερμοπρόσοψης;
Οι ειδικοί αφροί συγκόλλησης χρησιμοποιούνται συχνά για πλάκες διογκωμένης πολυστερίνης EPS, συμπεριλαμβανομένης της γραφιτούχας πολυστερίνης.
Ορισμένα προϊόντα είναι επίσης κατάλληλα για εξηλασμένη πολυστερίνη XPS ή άλλα θερμομονωτικά υλικά.
Αυτό όμως δεν ισχύει για όλους τους αφρούς.
Πρέπει πάντοτε να ελέγχουμε για ποια θερμομονωτικά υλικά και υποστρώματα έχει δηλωθεί η καταλληλότητα του συγκεκριμένου προϊόντος.
Το ίδιο ισχύει για τη χρήση του σε εξωτερικές προσόψεις.
Ένας αφρός που αναφέρει ότι κολλάει πολυστερίνη σε κάποια γενική εφαρμογή δεν είναι αυτομάτως κατάλληλος ως συγκολλητικό υλικό ενός ολοκληρωμένου συστήματος ETICS.
7. Τι προβλέπουν οι ευρωπαϊκές τεχνικές αξιολογήσεις;
Τα συστήματα εξωτερικής θερμομόνωσης ETICS αντιμετωπίζονται ως ολοκληρωμένα κατασκευαστικά συστήματα.
Το ευρωπαϊκό έγγραφο αξιολόγησης EAD 040083-01-0404 περιγράφει τη σχετική τεχνική αξιολόγηση των συστημάτων θερμοπρόσοψης με επίχρισμα.
Η συγκόλληση των θερμομονωτικών πλακών αποτελεί ένα από τα κρίσιμα στοιχεία της συνολικής απόδοσης.
Γι' αυτό είναι σημαντικό ο αφρός να προβλέπεται για τη συγκεκριμένη χρήση και να είναι συμβατός με το σύστημα θερμοπρόσοψης που εφαρμόζουμε.
Όταν υπάρχει Ευρωπαϊκή Τεχνική Αξιολόγηση (ETA) για το σύστημα, ελέγχουμε ποια συγκολλητικά προϊόντα και ποιες μέθοδοι στερέωσης περιλαμβάνονται σε αυτήν.
Η απλή ένδειξη «αφρός χαμηλής διόγκωσης» δεν αποτελεί τέτοια τεκμηρίωση.
8. Εφόσον τοποθετούμε και μηχανικά στηρίγματα, έχει σημασία ο αφρός;
Έχει, και μάλιστα μεγάλη.
Ένα συνηθισμένο επιχείρημα είναι ότι η συγκόλληση δεν έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή οι θερμομονωτικές πλάκες θα στερεωθούν στη συνέχεια και με βύσματα.
Αυτός ο συλλογισμός είναι λανθασμένος.
Στα συστήματα θερμοπρόσοψης η συγκόλληση και η μηχανική στερέωση έχουν συγκεκριμένες λειτουργίες, οι οποίες εξαρτώνται από τον σχεδιασμό του συστήματος.
Τα μηχανικά στηρίγματα δεν αποτελούν γενική δικαιολογία για να χρησιμοποιούμε οποιοδήποτε συγκολλητικό υλικό.
Σε ορισμένα συστήματα η συγκόλληση έχει κύριο ρόλο στη στερέωση, ενώ σε άλλα λειτουργεί συμπληρωματικά προς τη μηχανική στερέωση.
Σε κάθε περίπτωση πρέπει να ακολουθούνται οι απαιτήσεις του εγκεκριμένου συστήματος.
9. Πώς πρέπει να εφαρμόζεται ο αφρός θερμοπρόσοψης;
Ο τρόπος εφαρμογής πρέπει να ακολουθεί τις οδηγίες του κατασκευαστή και του συστήματος θερμοπρόσοψης.
Συνήθως ο αφρός εφαρμόζεται σε λωρίδες επάνω στη θερμομονωτική πλάκα, με συγκεκριμένη διάταξη και απόσταση από τις ακμές.
Σκοπός είναι να επιτευχθεί η προβλεπόμενη επιφάνεια συγκόλλησης και να περιοριστούν οι ανεπιθύμητες μετακινήσεις των πλακών.
Η πλάκα πρέπει να τοποθετηθεί μέσα στον επιτρεπόμενο χρόνο εργασιμότητας και να πιεστεί σωστά στο υπόστρωμα.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η προετοιμασία του τοίχου.
Εάν το υπόστρωμα είναι σαθρό, σκονισμένο, ασταθές ή ακατάλληλο, ακόμη και ένας πολύ καλός συγκολλητικός αφρός δεν μπορεί να εξασφαλίσει από μόνος του σωστή κατασκευή.
Ο έλεγχος της πρόσφυσης στο πραγματικό υπόστρωμα και η συμμόρφωση με τις οδηγίες του συστήματος είναι απαραίτητα όπου προβλέπονται.
10. Υπάρχουν κοινές εφαρμογές των δύο αφρών;
Ναι, υπάρχουν ορισμένες εφαρμογές στις οποίες μπορεί να χρησιμοποιηθεί είτε ένας κοινός αφρός χαμηλής διόγκωσης είτε ένας ειδικός συγκολλητικός αφρός, εφόσον το επιτρέπουν οι οδηγίες τους.
Για παράδειγμα, μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε ορισμένες εργασίες πλήρωσης κενών ή σφράγισης οικοδομικών ανοιγμάτων.
Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι είναι πλήρως εναλλάξιμα προϊόντα.
Ο κοινός αφρός χαμηλής διόγκωσης προορίζεται κυρίως για πλήρωση, σφράγιση και μόνωση κενών.
Ο ειδικός αφρός θερμοπρόσοψης προορίζεται πρωτίστως για συγκόλληση θερμομονωτικών πλακών, σύμφωνα με τις επιτρεπόμενες εφαρμογές του.
Ειδικά όταν πρόκειται για τη συγκόλληση των πλακών μιας εξωτερικής θερμοπρόσοψης, πρέπει να χρησιμοποιείται συγκολλητικό που προβλέπεται για αυτή την εργασία.
11. Τι πρέπει να ελέγξει ο τεχνίτης πριν αγοράσει αφρό;
Το πρώτο που πρέπει να ελέγξει είναι η περιγραφή της χρήσης.
Η ένδειξη «χαμηλής διόγκωσης» δεν αρκεί.
Πρέπει να αναφέρεται ρητά η καταλληλότητα για συγκόλληση θερμομονωτικών πλακών και, όταν πρόκειται για θερμοπρόσοψη, η χρήση σε συστήματα ETICS.
Στη συνέχεια πρέπει να ελέγξει το τεχνικό φυλλάδιο.
Εκεί αναζητούμε στοιχεία για την αντοχή της συγκόλλησης, τα κατάλληλα θερμομονωτικά υλικά, τα υποστρώματα, τη δευτερογενή διόγκωση και τις συνθήκες εφαρμογής.
Εξετάζουμε επίσης την τεκμηρίωση του ολοκληρωμένου συστήματος θερμοπρόσοψης, ώστε να βεβαιωθούμε ότι ο συγκεκριμένος αφρός επιτρέπεται να χρησιμοποιηθεί.
Δεν αρκεί να γράφει η φιάλη ότι έχει ισχυρή πρόσφυση ή ότι κολλάει σε πολλά υλικά.
12. Αξίζει να ρισκάρουμε για μια μικρή διαφορά στην τιμή;
Αυτό είναι ίσως το πιο πρακτικό ερώτημα.
Ένας κοινός αφρός χαμηλής διόγκωσης μπορεί να κοστίζει λιγότερο από έναν ειδικό αφρό συγκόλλησης θερμοπρόσοψης.
Η ενδεχόμενη εξοικονόμηση όμως πρέπει να συγκριθεί με το κόστος ολόκληρης της κατασκευής.
Μια θερμοπρόσοψη περιλαμβάνει θερμομονωτικές πλάκες, μηχανικά στηρίγματα όπου απαιτούνται, βασικό επίχρισμα, υαλόπλεγμα, αστάρι, τελικό επίχρισμα και εργατικά.
Είναι επομένως παράλογο να διακινδυνεύουμε την αξιοπιστία της συγκόλλησης για μια μικρή οικονομία σε ένα μόνο υλικό.
Πολύ περισσότερο όταν το πρόβλημα μπορεί να εμφανιστεί αφού ολοκληρωθεί ολόκληρη η πρόσοψη.
13. Συμπέρασμα: Μην μπερδεύουμε τη χαμηλή διόγκωση με τη συγκολλητική ικανότητα
Ας κρατήσουμε το σημαντικότερο.
Ο κοινός αφρός χαμηλής διόγκωσης και ο ειδικός συγκολλητικός αφρός θερμοπρόσοψης μπορεί να μοιάζουν πολύ.
Μπορεί να έχουν την ίδια συσκευασία, τον ίδιο τρόπο εφαρμογής και παρόμοια συμπεριφορά κατά τη διόγκωση.
Δεν σημαίνει όμως ότι είναι ισοδύναμα προϊόντα.
Ο αφρός χαμηλής διόγκωσης χαρακτηρίζεται από τον τρόπο που διογκώνεται. Ο αφρός θερμοπρόσοψης χαρακτηρίζεται κυρίως από τη συγκεκριμένη συγκολλητική εφαρμογή για την οποία έχει σχεδιαστεί και αξιολογηθεί.
Γι' αυτό, όταν πρόκειται να συγκολλήσουμε πλάκες πολυστερίνης σε ένα σύστημα εξωτερικής θερμομόνωσης, δεν επιλέγουμε έναν οποιονδήποτε αφρό χαμηλής διόγκωσης.
Επιλέγουμε έναν κατάλληλο συγκολλητικό αφρό, ο οποίος προβλέπεται από το συγκεκριμένο σύστημα θερμοπρόσοψης.
Γιατί το ζητούμενο δεν είναι απλώς να κολλήσει η πολυστερίνη στον τοίχο σήμερα. Είναι η συγκόλληση να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της κατασκευής σε βάθος χρόνου.
Καλέστε μας στο 2310 428900 για τιμές και περαιτέρω πληροφορίες.
Χρήστος Στρογγύλης
